Son dönemlerde ailelerin ve bizlerin literatürde yer almamasına karşın özellikle 3 yaşına kadar olan çocuklarda karşımıza çıkan ‘‘Uyaran Eksikliği’’ ibaresi otizimden etkilenme durumu olduğu anlaşılmaktadır. Tipik gelişen bireylerde gelişimsel farklılıklar olduğu gibi, Nöroçeşitliliği olan tüm bireylerde de gelişimsel farklılıklar gözlenmektedir.
Tüm durumlar değerlendirildiğinde ‘‘Uyaran eksikliği var, kreşe gönderin, oyun gruplarına dahil edin’’ yaklaşımları yeterli olmamakla birlikte çocuklar için handikap oluşturmakta olup ihtiyaç duydukları profesyonel eğitim programlarından uzak kalmalarına sebep olmaktadır.
Hepimiz için zaman çok kıymetliyken nörogelişimsel farklılıklara sahip tüm bireylerde vakit kaybetmeden, öncelik gösteren gelişim alanlarıyla oluşturan eğitim programı ile ‘‘Erken Çocuklukta Özel Eğitimden’’ faydalanmaları en doğal haklarıdır ve vakit kaybetmeden doğru yönlendirme ve doğru yaklaşımla eğitime başlanmalıdır.
Şunu da söyleyebilirim, bebeklik döneminde kendi haline bırakılan bebekler bazı gelişimsel gerilemeler yaşayabilir, ancak bu gelişimsel gerilemeyi çok iyi analiz etmemiz gerekir. Şu ana kadar bilimsel olarak uyaran eksikliği ile ilgili bir çalışma yoktur. Uyaran eksikliğinin olup olmadığı konusunda kesin ve net bir şey söylememiz için bilimsel olarak çalışmalar yapılmalıdır. Bütün bunlara baktığımızda var olan belirtileri otizmden etkilenme durumu olarak görüyoruz. Ne zaman ki bilimsel veriler bize “Uyaran eksikliği vardır” derse ve bu literatüre geçtiğinde; “Evet uyaran eksikliği var, uyaran eksikliği bir otizm değil” diyebiliriz. Ancak yukarıda belirttiğim gibi; şu anki çalışmalara baktığımızda uyaran eksikliği ibaresinin yanlış olduğu, doğrusunun otizmden etkilenme olduğudur.
Belirtmem gereken en önemli şey ise, tanıya ve ibarelere çok takılı kalmamak gerektiğini düşünüyorum. İster uyaran eksikliği deyin, ister otizmden etkilenme deyin, nasıl bir ibare kullanırsanız kullanın, açık ve net söylemem gerekiyorsa sebepler ne olursa olsun çocukta gelişimsel gerileme görüldüğünde, vakit kaybetmeden bir uzman tarafından çocuğun değerlendirilmesi yapılmalıdır. Ayrıca gelişim geriliği yaşadığı alanların tespit edilmesi ve çocuğa özel eğitim verilmesi gerekmektedir diye düşünüyorum.
