Teknolojinin gelişmesiyle birlikte gündemimize giren ekran bağımlılığı, pandemiyle birlikte en yüksek seviyeye ulaşmış durumda. Çocuklar artık telefon, tablet, televizyon, bilgisayar olmadan varlıklarını sürdüremez duruma geldiler. Bunlardan biri ellerinden alındığı an yoğun öfke nöbetleri, ağlamalar, saldırgan tavırlar gösterebiliyorlar.
Çevrenize bir bakın sizin çocuklarınız böyle değilse de etrafınızda mutlaka ekran bağımlılığı olan çocuklar vardır. Alış veriş merkezlerinde telefona gömülüp ailesinin peşinden adeta sürüklenen çocuklar, yemek yemek için telefondan bir şey izleme ihtiyacı duyanlar, gittiği mekanda ailesine huzur vermesi için yine telefon veya tablet koşulu koyan çocuklar mutlaka dikkatinizi çekmiştir. Peki bu durumda aileler ne yapabilir?
Gözlemlediğim ve iletişim içinde bulunduğum aileler genellikle ‘‘onunla baş edemiyoruz. Telefon olmadan bize huzur vermiyor. İzlediği videolar, oynadığı oyunlar kapatılınca kaos ortamı oluşuyor, mecburen vermek zorunda kalıyoruz.’’ diyorlar.
Bu durumların yaşanmasının temel sebebi ailede eksik sınırların olmasıdır. Pandemiyle birlikte eve kapanma arttı, çocukların enerjisini boşaltacak ne okul ne de sosyal bir çevre yoktu bu durumun sonucunda aile çocuğa yetişemeyince her zorlukta çocuğun eline ekran tutuşturuldu. Sonuç olarak internette izlenmemesi gereken ne varsa çocuk izledi, bunlara maruz kaldı ve gerçek hayata sanalda yaşadığı olumsuzlukları aktardı. Çok küçük yaştaki çocuklar yetişkinlerin dahi oynamaması gerektiği ‘‘bağımlı olabilir, saldırgan tutumlar gösterebilirsiniz’’ dediğimiz oyunları oynamaya başladı ve artık aileler bunun önüne geçemiyor. Tüm bu durumlar çocukların ruh sağlıklarını önemli ölçüde etkileyen tehlikeli durumlardır. Bu yüzden aileler artık çocuğun ekran izleme süresini kontrol altına almalıdır.
Öncelikle çocuğa sağlıksız bir durum içinde olduğu aktarılmalı. İzlenilen videolar, oynanan oyunlar sınırlandırılmalı ve bu izlenenler ve oynanan oyunlar onun yaş grubuna uygun olmalıdır.
Ekran süresi yavaş yavaş azaltılmalı ve çocuğun yaş grubuna uygun net ekran süresi sınırı getirilmeli, ekran yerine alternatif seçimler çocuğa sunulmalıdır.
Sınırlarda net olmak, istisna göstermemek ve istikrarlı olmak önemlidir. Sınırlar her zaman ve her yerde geçerli olmalıdır. Çocuğun elinden bir kerede bağımlı olduğu nesneyi almak daha kötü sonuçlara yol açar bu yüzden adım adım kontrollü bir şekilde ilerlemek ve sınırlara bağlı kalmak önemlidir.
