Bugün sizlere bir eğitimci olarak yıllardır öğrencilerimde de faydasını gördüğüm satranç oyunundan bahsetmek istiyorum. Hatta bununla ilgili bir kitap hazırlığı da olabilir aramızda kalsın.:)
Peki, ne idi bu satranç?
Satranç tahtası denilen 8×8’lik kare biçiminde bir alan üzerinde 32 adet satranç taşıyla oynanan, yarısı siyah, yarısı beyaz renklerden oluşan amacı karşı tarafın şahını mat etmek olan strateji oyunu diyebiliriz. Hatta Oldukça köklü bir tarihi olan satranç oyununa baktığımızda Mısır Piramitlerinde bazı kabartmalarda da bu oyunun izlerine rastlandığı görülüyor. Yani binlerce yıldır oynanıyor bu oyun.
Eğitim açısından;
Satranç, öğrencilerin akademik performansında faydalı olduğunun ortaya çıkması ile eğitim sisteminde de yer almıştır. Özel de ve kamu da kurslar turnuvalar görebilirsiniz. Hatta küçük bir satranç dehası sizi kısa süre de mat edebilir. 🙂
Satranç çocukların yeteneklerinin farkına varmalarına, geliştirmelerine ve zekâlarını daha etkili bir şekilde kullanmalarına da katkıda bulunmaktadır. Bunların yanı sıra satranç çocukların planlama, seçenekleri değerlendirme, imgeleme, odaklanma, analiz, öngörü ve kuramsal düşünme gibi becerilerinin gelişmesine de yardımcı olmaktadır. Biraz açayım satranç oynayan çocuğumuzda ne gibi gelişmeler olur;
• Planlama Yapmayı Öğrenir
Uzun vadeli hedeflere odaklanmayı ve hedeflerine ulaşmak için adım adım ilerlemeyi öğrenir.
• Seçenekleri Değerlendirir
Seçenekleri değerlendirirken; alternatifleri düşünmeyi ve farklı durumlar için her bir alternatifin avantaj ve dezavantajlarını değerlendirmeyi öğrenir.
• Olayları Gözünde Canlandırır
Olaylar gerçekleşmeden olayları ve durumları gözlerinde canlandırmayı öğrenirler. İmgeleme yeteneğini geliştirmek, taşlara dokunmadan önce bir hamleyle başlayıp daha sonra birkaç hamleyi zihinlerinde canlandırmaları çok sayıda pratik ile sağlar.
• Odaklanma Sağlar
Daha dikkatli ve daha konsantre olurlar.
• Analiz Yetenekleri Gelişir
Tek tek ya da ardışık birçok olayı değerlendirmeyi öğrenirler. Olacaklar bana faydalı mı yoksa zarar mı sorusunun cevabını düşünerek bulmaya yardımcı olur. Ani tepkiler vermek yerine, durum ve olayları analiz ederek davranışta bulunur gibi.
• İleriyi Görme Becerisi Gelişir
Satranç oyununda bir hareketi yapmadan önce düşünmeyi ve bu hareketin olumlu ya da olumsuz sonuçlarını görmeyi öğrenirler.
• Kuramsal Düşünmeyi Öğrenir
Satranç, çocuklara, büyük resmi görmeyi öğretir. Aynı zamanda kafasında model oluşturmasına ve benzer durumlarda kullanmasına yardımcı olur.
• Birden Fazla Seçeneği Aynı Anda Değerlendirmeyi Öğrenir
Kritik durumlarda iyi düşünme, daha iyi problem çözme, bağımsız ve doğru karar verme yeteneği kazanır ve geliştirir
• Arkadaşlık Becerisinin Gelişmesini Sağlar
Bu oyunu oynarken pek çok insanla etkileşime geçecek arkadaşlık becerisi gelişecektir. Ayrıca takım müsabakaları ekip çalışmasını, işbirliğini ve birlik duygusunu geliştirecektir. Sportmenliği öğrenecektir.
Yapılan araştırmalar, satranç ile ilgilenen çocukların kritik ve yaratıcı düşünme yeteneklerinin yüksek olduğunu, matematik ve okuma derslerinde başarılı olduğunu göstermiştir.
Satranç motivasyonu yükselten, davranışların düzelmesine yardımcı olan, öz güveni ve katılımcılığı artıran; kolay öğrenilen ve her yaşa hitap eden bir spordur. Satrancın en büyük avantajı çocukların zekâlarını ve becerilerini geliştirirken keyifli vakit geçirmelerini de sağlamasıdır.
Şimdi geldik yazının sonuna bir eğitimci ve bir baba olarak sizlerden ricam, çocuklarınızla bu oyunu karşılıklı oynayın. Unutmayın ki onlar sizleri model alıyorlar sizlerle ortak bir etkinliğin parçası olmaları, hem daha kaliteli zaman geçirmelerini sağlayacak, hem de onlar için unutulmaz anlar olacaktır.
