Uygulamada en sık karşılaştığımız sorulardan biri şu: “Eve icra tebligatı geldi, ne yapacağım?”
Öncelikle şunu net söyleyeyim; böyle bir durumda panik yapmak yerine, süreci doğru anlamak ve zamanında hareket etmek en kritik adımdır. Çünkü bu tebligat, basit bir kâğıt parçası değil; hukuken süreleri başlatan ve sonuç doğuran ciddi bir işlemdir.
Süreci adım adım ve net şekilde anlatmak gerekirse:
İlk olarak elinize geçen bu tebligat büyük ihtimalle bir ödeme emridir. Yani bir alacaklı, sizin hakkınızda icra takibi başlatmış ve bu durum size resmi olarak bildirilmiştir. Bu noktada en önemli detay şudur: Tebligatı aldığınız tarih itibarıyla süre işlemeye başlar. İlamsız icra takiplerinde bu süre genellikle 7 gündür.
Peki bu 7 gün içinde ne yapabilirsiniz?
Eğer borcun size ait olmadığını düşünüyorsanız, miktarın yanlış olduğunu fark ettiyseniz ya da böyle bir borçtan hiç haberiniz yoksa, bu süre içinde itiraz etme hakkınız doğmaktadır. Süresi içerisinde yapılacak itiraz ile birlikte icra takibi durdurulur ve alacaklının takibe devam edebilmesi için itirazın kaldırılması veya iptali yoluna başvurması gerekir. Ancak bu süre geçirilirse, takip kesinleşir ve alacaklı açısından haciz aşamasına geçilmesi hukuken mümkün hâle gelir. Birçok kişi tebligatı görmezden gelerek ya da “sonra bakarım” diyerek en büyük hatayı yapmaktadır. Oysa icra hukukunda süreler çok katıdır. Tebligatın göz ardı edilmesi ya da sürelere riayet edilmemesi, borçlu aleyhine telafisi güç sonuçlar doğurur. Zira icra hukukunda öngörülen süreler, çoğu durumda hak düşürücü nitelikte olup; süresinde kullanılmayan itiraz hakkı sonradan ileri sürülemez. Kaçırdığınız bir süre, sizi doğrudan haciz riskiyle karşı karşıya bırakabilir.
Eğer borç gerçekten varsa ve itiraz etmeyecekseniz, bu durumda da:
Borcu doğrudan ödeyebilir,
Alacaklıyla görüşerek yapılandırma talep edebilir ya da
Dosya üzerinden ödeme yaparak süreci kontrol altına alabilirsiniz.
Burada dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, yapılacak ödemelerin mutlaka icra dosyası üzerinden ve resmî şekilde gerçekleştirilmesi gerekir. Aksi hâlde yapılan ödemelerin ispatı ve dosyaya yansıması bakımından ciddi uyuşmazlıklar ortaya çıkabilir.
Sonuç olarak; eve gelen icra tebligatı, hukuki anlamda bir takip işleminin tebliği olup, borçlu açısından bir dizi hak ve yükümlülüğü aynı anda doğurmaktadır. Bu aşamada borçlunun, Tebligat Kanunu ve İcra ve İflas Kanunu hükümleri çerçevesinde hareket etmesi; özellikle itiraz süresi, usulüne uygun tebligat ve takibin kesinleşmesi gibi kavramları dikkate alarak süreci yönetmesi gerekmektedir. Nihayetinde önemle belirtmek gerekir ki; icra takiplerinde belirleyici olan çoğu zaman maddi haklılıktan ziyade, usul kurallarına uygunluk ve sürelere riayet edilmesidir. Çünkü icra hukukunda çoğu zaman haklı olmak değil, süresinde hareket etmek belirleyicidir.
