Huzur

“Bazen insanın kendine yapabileceği en büyük iyilik, herkese yetişmekten vazgeçip kendi kalbine zaman ayırmasıdır.”

Hayat dediğimiz şu uzun yolculukta ne çok insana yetişmeye çalışıyoruz, değil mi? Birinin derdine, diğerinin sevincine, bir başkasının kırgınlığına, ötekinin beklentisine…

Kimi zaman bir telefonun ucunda, kimi zaman bir kapının eşiğinde, kimi zaman da hiç bitmeyen sorumlulukların arasında buluyoruz kendimizi. Birileri üzülmesin diye kendi üzüntümüzü erteliyoruz. Birileri kırılmasın diye kendi kalbimizi kırıyoruz. Birileri yalnız kalmasın diye kendi yalnızlığımızı görmezden geliyoruz. Ve bütün bunları yaparken adına fedakârlık diyoruz, sevgi diyoruz, dostluk diyoruz, insanlık diyoruz. Oysa bir gün geliyor, insan kendi kendine şu soruyu soruyor:

“Ben bunca zamandır herkese yetişmeye çalışırken, bana kim yetişti?”

İşte o soru, insanın kendi içine yaptığı en uzun yolculuğun başlangıcı oluyor. Çünkü insan bazen yorgunluğunu bedeninde değil, ruhunda taşıyor.

Sabah uyandığında hiçbir iş yapmamış olmasına rağmen yorgun hissediyorsa, geceleri yatağa uzandığında zihnindeki düşünceleri susturamıyorsa, herkese gülümserken kendi içinde sessizce ağlıyorsa, artık biraz durmanın zamanı gelmiş demektir.

Herkese İyi Gelmeye Çalışırken Kendimize Kötü Geliyoruz

Bazı insanlar vardır… Kim ararsa telefonu açar, yardım isterse koşar, üzülürse teselli eder, dara düşerse elinden tutar. Kendi işi olsa erteler, derdi olsa içine atar, canı yansa belli etmez. Çünkü onlar güçlü görünmeye alışmıştır. Herkesin gözünde anlayışlı, fedakâr, yardımsever ve güvenilir insanlardır. Ama kimse o insanların geceleri yastığa başını koyduğunda neler düşündüğünü bilmez. Kimse onların da bazen bir omza ihtiyaç duyduğunu, bazen hiçbir şey anlatmadan anlaşılmak istediğini, bazen de sadece sessizce oturup bir fincan kahve içmenin özlemini çektiğini fark etmez. Daha da acısı, sürekli veren insanların bir süre sonra vermek zorundaymış gibi görülmesidir.

Bir kez yardım edersiniz, teşekkür ederler. İkinci kez yardım edersiniz, memnun olurlar. Üçüncü kez yardım edersiniz, alışırlar. Dördüncü kez yetişemediğinizde ise kırılırlar. İşte insanı en çok yoran da budur. Yıllarca yaptığınız iyiliklerin, bir kez yapamadığınız iyiliğin gölgesinde kalması… Kimse sizin o gün ne kadar yorgun olduğunuzu, hangi sıkıntıyla mücadele ettiğinizi, içinizde nasıl fırtınalar koptuğunu sormaz. Sadece neden eskisi gibi olmadığınızı sorgular. Oysa insanın her gün aynı güce sahip olması mümkün değildir. Bazen güçlü olanın da dinlenmeye, gülenin de ağlamaya, herkesi dinleyenin de konuşmaya ihtiyacı vardır. Ve bazen en çok başkalarına yetişen insanlar, kendilerine en geç kalan insanlardır.

Bir Gün Fark Ediyorsunuz ki Hayat Sizden Geçip Gidiyor

Bir sabah uyanıyorsunuz, yıllardır ertelediğiniz hayalleriniz geliyor aklınıza. Gitmek istediğiniz yerler, okumak istediğiniz kitaplar, öğrenmek istediğiniz şeyler, kendinize ayırmak istediğiniz zamanlar… Hepsi bir köşede bekliyor.

Bir arkadaşınız çağırmış, onun işi daha önemli olmuş. Bir akrabanız yardım istemiş, kendi planınızı iptal etmişsiniz. Evde herkesin ihtiyacını düşünmüş, kendi ihtiyacınızı unutmuşsunuz. Birinin doğum gününü hatırlamış, diğerinin özel gününü kutlamış, herkesin gönlünü hoş tutmaya çalışmışsınız. Ama kendi gönlünüzü en son ne zaman hoş tuttuğunuzu hatırlamıyorsunuz. En son ne zaman sadece kendiniz için bir şey yaptınız? En son ne zaman hiçbir yere yetişme telaşı olmadan yürüdünüz? En son ne zaman telefonunuzu bir kenara bırakıp gökyüzünü seyrettiniz? En son ne zaman canınız istemediği için bir davete gitmediniz ve bundan dolayı suçluluk duymadınız?

İşte insan bazen bu soruların cevaplarını bulamadığında anlıyor ne kadar yorulduğunu. Çünkü hayat sadece sorumluluklardan ibaret değildir.

Hayat biraz da pencerenin önünde içilen sabah kahvesidir. Bir çiçeğin açışını fark etmektir. Sevdiğiniz bir şarkıya eşlik etmektir. Hiçbir neden yokken gülümsemektir. Bir deniz kenarında oturup dalgaları dinlemektir. Ve bazen sadece hiçbir şey yapmadan, hiçbir yere yetişmeden, kimseye açıklama yapmak zorunda kalmadan var olabilmektir.

Hayır Demek Kötü İnsan Olmak Değildir

Bizlere çocukluğumuzdan beri hep iyi insan olmak öğretildi. Büyükleri kırmamak, küçükleri üzmemek, misafiri geri çevirmemek, yardım isteyene sırt dönmemek… Elbette bunların hepsi kıymetli değerler. Ama nedense bir şeyi öğrenmekte çok geç kaldık: İyi insan olmak, kendinden vazgeçmek demek değildir. Bir davete gitmek istemiyorsanız gitmeyebilirsiniz. Birinin sorununu dinleyecek gücünüz yoksa bunu söyleyebilirsiniz. Bir isteği yerine getiremiyorsanız hayır diyebilirsiniz. Her telefon çaldığında açmak, her mesaja anında cevap vermek, her çağrıldığınız yere koşmak zorunda değilsiniz. Çünkü sizin de bir hayatınız var. Sizin de yorgunluklarınız, kırgınlıklarınız, hayalleriniz ve sınırlarınız var. Üstelik sınır koymak sevgisizlik değildir. Bazen bir insana duyduğunuz sevgiyi korumanın yolu, onunla aranıza sağlıklı bir mesafe koymaktan geçer. Çünkü sürekli kendinizden verdiğiniz ilişkilerde bir süre sonra sevginin yerini yorgunluk, anlayışın yerini kırgınlık alabilir.

Oysa gerçek sevgi insanı tüketmemeli. Gerçek dostluk insanın omuzlarına sürekli yük bindirmemeli. Gerçek yakınlık, insanın kendisi olabildiği yerde filizlenmeli. Sizi gerçekten seven insanlar, bazen yetişemediğinizde de sizi sevmeye devam eder. Bir gün aramadınız diye sizi hayatından çıkarmaz. Bir isteğini yerine getiremediniz diye yılların hatırını silmez. Çünkü bilir ki sizin de bir hayatınız, sizin de bir kalbiniz vardır.

Herkesin Hayatında Olabilirsiniz Ama Herkesin Yükünü Taşıyamazsınız

İnsan ilişkilerinde en büyük yanılgılarımızdan biri, sevdiğimiz insanların bütün sorunlarını çözmek zorunda olduğumuzu düşünmektir.

Oysa bazı yolları herkes kendi yürümelidir. Bazı kararları herkes kendi vermelidir. Bazı yanlışların sonuçlarıyla herkes kendisi yüzleşmelidir. Siz ne kadar çabalarsanız çabalayın, bir başkasının hayatını onun yerine yaşayamazsınız. Bir dostunuzun yanında olabilirsiniz ama onun bütün acılarını ortadan kaldıramazsınız. Bir yakınınıza destek olabilirsiniz ama onun her sorumluluğunu üstlenemezsiniz. Bir insanı sevebilirsiniz ama onun mutluluğunun tek sorumlusu olamazsınız. Çünkü sevgi, bir insanın bütün yükünü sırtlanmak değil, gerektiğinde yanında yürüyebilmektir. Bazen el uzatmaktır, bazen dinlemektir, bazen de karşınızdakinin kendi ayakları üzerinde durmasına izin vermektir.

Ve şunu unutmamak gerekir: Siz herkesi kurtarmaya çalışırken kendi hayatınızda boğuluyorsanız, orada artık fedakârlıktan çok tükenmişlik vardır. İnsanın kendisini ihmal ederek başkalarına sunduğu iyilik, zamanla kendi içinde derin bir sessizliğe dönüşebilir. Ne tuhaftır ki insan başkalarının ihtiyaçlarını çok iyi bilir de kendi ihtiyaçlarını çoğu zaman fark etmez. Kimin neye üzüldüğünü, kimin neyi sevdiğini, kimin neye ihtiyacı olduğunu ezbere biliriz. Ama biri dönüp bize, “Sen ne istiyorsun?” diye sorduğunda bazen cevap veremeyiz. Çünkü yıllarca başkalarının isteklerine göre yaşamaktan kendi sesimizi duyamaz hâle gelmişizdir. Özellikle de hayatını ailesine, çocuklarına, eşine, dostlarına ve çevresine adamış insanlar için bu durum çok tanıdıktır. Sofrada herkesin sevdiği yemek vardır ama kendi sevdiği yemek unutulmuştur. Herkesin kıyafeti hazırlanmıştır ama kendisine sıra gelmemiştir. Herkesin sağlığı düşünülmüştür ama kendi yorgunluğu önemsenmemiştir. Herkesin mutluluğu için uğraşılmıştır ama kendi mutluluğu hep başka bir zamana bırakılmıştır.

“Çocuklar büyüsün…”
“Şu işler bitsin…”
“Biraz rahatlayalım…”
“Önce herkesin düzeni kurulsun…”

Derken yıllar geçer. Ve insan bir gün aynaya baktığında yüzündeki çizgilerden çok, yaşayamadığı zamanların izlerini görür.

Oysa hayat, sürekli ertelenecek kadar uzun değildir. Kendimize ayıracağımız bir saat bile bazen ruhumuzun yeniden nefes almasını sağlar.

Huzur, Herkesi Memnun Etmekten Vazgeçtiğinizde Gelir

Herkesi memnun etmeye çalışan insanın en büyük yanılgısı, bir gün herkesin kendisinden razı olacağını düşünmesidir.

Ne kadar iyi olursanız olun sizi yanlış anlayanlar olacaktır. Ne kadar fedakârlık yaparsanız yapın daha fazlasını bekleyenler çıkacaktır. Ne kadar dikkatli konuşursanız konuşun sözlerinize alınanlar olacaktır. Ne kadar emek verirseniz verin kıymetinizi bilmeyenler bulunacaktır. Çünkü insanların beklentilerinin sonu yoktur. Ama sizin gücünüzün, zamanınızın ve sabrınızın bir sınırı vardır. İşte huzur, bu gerçeği kabullendiğinizde başlar.

Herkes sizi sevmek, anlamak zorunda değildir. Herkesin hayatında vazgeçilmez olmak zorunda değilsiniz. Ve en önemlisi, siz de herkesin hayatında bulunmak zorunda değilsiniz.

Yaş Aldıkça İnsan Bazı Şeyleri Daha İyi Anlıyor

Gençken herkese yetişebileceğimizi sanıyoruz. Her dostluğu koruyabileceğimizi, her kırgınlığı onarabileceğimizi, her insanı mutlu edebileceğimizi düşünüyoruz. Ama yıllar geçtikçe hayat bize başka şeyler öğretiyor. Bir yaştan sonra insan kalabalıklardan çok samimiyeti arıyor. Gösterişli dostluklardan çok güven veren birkaç insanı… Uzun uzun konuşmaktan çok anlaşılmayı… Haklı çıkmaktan çok huzurlu kalmayı…

Bir zamanlar herkese kendini anlatmaya çalışan insan, artık kendisini anlamak istemeyene uzun açıklamalar yapmıyor. Bir zamanlar herkesin gönlünü almak için çırpınan insan, artık kendi gönlünü kırmamayı öğreniyor. Bir zamanlar yalnız kalmaktan korkan insan, artık yanlış insanların arasında kaybolmaktansa kendiyle baş başa kalmayı tercih edebiliyor. Çünkü anlıyor ki insanın en kıymetli dostluklarından biri, kendisiyle kurduğu dostluktur.

Biraz da Kendimize İyi Gelelim

Başkalarına gösterdiğimiz anlayışın birazını kendimize göstersek… Bir dostumuz hata yaptığında onu affettiğimiz gibi kendimizi de affetsek… Bir yakınımız yorulduğunda dinlenmesini söylediğimiz gibi kendi yorgunluğumuzu da ciddiye alsak… Sevdiklerimize ayırdığımız zamanın küçük bir bölümünü kendimize ayırsak… Belki hayat çok daha yaşanabilir olurdu. Çünkü insanın kendine iyi davranması için büyük nedenlere ihtiyacı yoktur. Kendimize ayırdığımız zaman, başkalarından çaldığımız zaman değildir. Tam tersine, ruhumuzu onardığımız, gücümüzü topladığımız ve hayata yeniden sevgiyle bakabildiğimiz zamandır. Unutmayalım ki içi tükenmiş bir insanın başkalarına sürekli ışık olması kolay değildir. Önce kendi içimizdeki ışığı korumamız gerekir.

Çünkü artık her çağrıldığınız yere koşmanın sevgi olmadığını, her yükü taşımanın güçlülük anlamına gelmediğini, herkesi memnun etmenin mutluluk getirmediğini öğrenmiş olacaksınız.

Ve belki de hayatınızda ilk kez kendinize şu cümleyi gönül rahatlığıyla söyleyeceksiniz:

“Ben de önemliyim. Benim de huzura, sevgiye, dinlenmeye ve mutlu olmaya hakkım var.”

İşte o gün, hayatınızda çok şey değişmeye başlayacak. Belki çevrenizdeki insan sayısı azalacak ama ilişkileriniz daha gerçek olacak. Belki daha az yere yetişeceksiniz ama bulunduğunuz anların tadını daha çok çıkaracaksınız. Belki herkes sizden memnun olmayacak ama siz kendinizle daha barışık olacaksınız. Ve anlayacaksınız ki huzur, hayatınızdaki bütün sorunların bitmesi değil; hangi sorunun gerçekten size ait olduğunu bilmektir.

Son Söz…

Sevgili okurlarım,

Hayat kısa, zaman kıymetli, insan ömrü ise sandığımızdan çok daha hızlı geçiyor.

Bu dünyaya yalnızca başkalarının beklentilerini karşılamak, onların eksiklerini tamamlamak, onların mutluluğu için kendimizden vazgeçmek üzere gelmedik.

Bizim de hayallerimiz var. Bizim de sevinçlerimiz, özlemlerimiz, kırgınlıklarımız var. Bizim de yaşamak istediğimiz bir hayat var.

Elbette sevelim, paylaşalım, yardımlaşalım, zor zamanlarda birbirimizin elinden tutalım. Ama bütün bunları yaparken kendi elimizi bırakmayalım. Herkesin yoluna ışık olmaya çalışırken kendi içimizi karanlıkta bırakmayalım. Herkesin yarasını sarmaya uğraşırken kendi yaralarımızı görmezden gelmeyelim. Herkesin hayatında bir yer edinmeye çalışırken kendi hayatımızdaki yerimizi kaybetmeyelim.

Çünkü bir gün geriye dönüp baktığımızda asıl pişmanlığımız, yetişemediğimiz insanlar değil, yaşayamadığımız kendi hayatımız olabilir.

Bırakın bazı telefonlar daha sonra cevaplansın, bazı işler yarına kalsın, bazı insanlar kendi yollarını kendileri bulsun.

Siz de kendinize yetişin.

Yıllardır ertelediğiniz o kahveyi için, o kitabı okuyun, o yolculuğa çıkın, o çiçeği alın, o şarkıyı dinleyin.

Ve en önemlisi, kendinizi sevmek için başkalarının onayını beklemeyin. Çünkü huzur, herkesin sizden memnun olduğu yerde değil, sizin kendinizden vazgeçmediğiniz yerde başlar.

Unutmayın…

Herkese yetişmek zorunda değilsiniz. Bazen hayatın en güzel başlangıcı, başkalarına koşmayı bırakıp kendinize doğru attığınız ilk adımdır.

Ve insan, yalnızca herkese yetişmeye çalışmayı bıraktığında değil, sonunda kendine yetişebildiğinde gerçekten huzur bulur.