70 yılı aşkın süredir hayatımızda varlığını sürdüren plastikler, ekosistem için büyük tehlike oluşturuyor. Su içtiğimiz pet şişeler, market ve pazarlarda sıkça kullandığımız naylon poşetler ve plastik bardaklar gibi sıkça kullandığımız pek çok eşyanın yapımında petrol kullanılıyor. Göründükleri kadar masum olmayan plastikler, tam bir doğa katliamına neden oluyor. İnsanlarda kansere neden olan plastikler yüzünden her yıl bir milyar kuş ve çeşitli hayvan türü yaşamını yitiriyor. Dünya genelinde her yıl 300 milyon plastik ve 1 trilyona yakın poşet üretiliyor ve çoğu tek kullanımlık olan, kullanıldıktan sonra doğaya atılan bu plastiklerin geri dönüşümü için ise üretiminden çok daha fazla enerji ve maliyet sarf ediliyor.
Peki, geri dönüştürülemeyen plastikler ne oluyor dersiniz? Gitgide devleşen plastik atıkları dünyamıza neler yapıyor? Bizlere nasıl zarar veriyor? Gelin maddeler halinde kısaca bakalım.
- Çevresel Kirlilik: Plastik atıklar doğada uzun yıllar çözünmez, bu da toprak ve su kaynaklarının kirlenmesine yol açar
- Deniz Canlıları Üzerindeki Etkiler: Plastik atıklar denizlerde birikir ve su altı yaşamına zarar verir. Deniz canlıları plastikleri yiyerek zehirlenir veya yaralanır.
- Sağlık Riskleri: Plastiklerdeki kimyasallar, insan sağlığına zararlı olabilir. Özellikle bazı plastiklerin içindeki BPA gibi maddeler hormon dengesini bozabilir.
- Kaynak Tüketimi: Plastik üretimi, petrol ve doğal gaz gibi fosil yakıtların aşırı tüketimine neden olur, bu da sera gazı emisyonlarını artırır.
- Ekonomik Maliyetler: Plastik atıkların temizlenmesi ve yönetilmesi, hükümetler ve topluluklar için büyük maliyetler oluşturur.
Peki bu zararları ortaya çıkaran kişiler olarak bu gişe nasıl dur diyebiliriz? Birkaç adımla bile dünyamızı korumak o kadar kolay ki? Bu adımlar ise şu şekildedir.
- Tekrar Kullanım: Tek kullanımlık plastik ürünler yerine yeniden kullanılabilir alternatifleri tercih edelim. Örneğin, su şişesi, bez çanta ve cam kaplar kullanalım.
- Geri Dönüşüm: Plastik atıkları doğru bir şekilde geri dönüştürmek için yerel geri dönüşüm programlarına katılalım. Ambalaj üzerindeki geri dönüşüm sembollerini kontrol edelim.
- Alternatif Malzemeler: Bambu, cam veya metal gibi plastik yerine geçebilecek daha sürdürülebilir malzemeleri tercih edelim.
- Alışveriş Bilinci: Alışveriş yaparken ambalajı az olan veya plastik içermeyen ürünleri seçelim. Unutmayın yerel ve organik ürünleri tercih etmek de çevreye katkı sağlar.
- Farkındalık Oluşturma: Plastik kirliliği hakkında bilgi edinip bu konuyu çevremizle paylaşalım. Topluluk etkinliklerine katılalım veya sosyal medya üzerinden farkındalık oluşturalım.
Evet, gördüğünüz gibi birazcık duyarlılık, birazcık da bilinçlenme ile plastik sorunundan kurtulmak mümkün. Hayat, söylendiği gibi üç gün değildir canlar. Hayat uzundur. Bizden sonra gelecek nesiller içinse daha da uzun. Bunun farkına vardığımızda başlayacaktır bazı şeyler. Bu dünya hepimizin. Son olarak şunu da eklemeliyim: Çevre sorunları, görmeden gelerek oluşan zehirler adım adım dünyamızı sardığında gidecek başka yerimiz olmayacak…
