Andrea Pirlo bile Andrea Pirlo’yu dinlemiyor.
“Tek kuruş bile olsa menajer olmama bahse girmem,” diye yazmıştı İtalyan, 2013 tarihli otobiyografisinde (Düşünüyorum Öyleyse Oynuyorum). “Bu, ilgimi çeken bir iş değil. Çok fazla endişe var ve yaşam tarzı bir oyuncununkine çok yakın. Ben de üzerime düşeni yaptım ve gelecekte özel hayatımın bir benzerini bile geri kazanmak istiyorum.”
Pirlo, jenerasyonunun en havalı futbolcularından olan, Milan, Juventus ve İtalya gibi ülkeler için o kadar kaygısız bir zarafetle çabasız bir orta saha oyuncusuydu ki, sanki futbol onun gerçek tutkusunu finanse etmenin bir yoluydu: 2007’de açtığı şarap imalathanesi. Yine de tahminini yaptıktan yedi yıl sonra, 2006 Dünya Kupası’nı kazanan meslektaşları tarafından (Mimar) lakabıyla anılan adam, kendini asla olamayacağına söz verdiği menajer olarak Juventus’ta buldu. Ne oluyor?
Kitabının yayınlanmasından iki yıl sonra Pirlo, Temmuz 2015’te New York City FC’ye katıldı. İlk tam MLS sezonunda duruşu yumuşadı. Patrick Vieira – Pirlo’nun orak yerine tırpanı tercih etmesine rağmen bir diğer orta saha ustası – NYCFC’nin menajeri oldu ve emekliye ayrılmak üzere olan Frank Lampard ve Pirlo ikilisine, sırasıyla kendisinden iki ve üç yaş küçük olanlara, kulübeye karşı isteksizliklerinin değişebileceğini söyledi.
“Patrick, Frank ve bana, ‘Göreceksin,’ demişti,” Pirlo şimdi gülümseyerek hatırlıyor. “Dedi ki, ‘Birkaç yıl içinde ikiniz de menajer olacaksınız, çünkü sonunda olacak olan bu. Başlangıçta bunu yapmak istemiyorsunuz, ama sonra aklınız ve arzunuz sizi bir koç olmaya götürecektir.’ Tam olarak olan da buydu. Bunu hiç düşünmüyordum ama sonra her ihtimale karşı koçluk lisansı almak için kurslara katıldım. Yavaş yavaş bu arzu büyümeye başladı ve işte şimdi buradayım.”
Vieira’nın veya Derby Country’de başlayan Lampard’ın aksine, Pirlo’nun ilk koçluk işi dünyanın en büyük kulüplerinden birindeydi. Juve’nin 23 yaş altı takımının başında bir sezon geçirmesi planlanmıştı ama bunun yerine kademeli bir yol olmayacaktı – Maurizio Sarri’nin Temmuz 2020’de ayrılmasından dokuz gün sonra doğrudan Torino’nun fırınına girecekti. Futbol bir şekilde pandeminin ortasında devam ederken Pirlo Coppa Italia’yı kazandı ama Serie A’da dördüncü olması bir sezonun ardından elenmesi anlamına geliyordu. Bir yönetici olarak hayata sert bir şekilde uyanmaktı ve rahatlamak için bir yıla ihtiyacı vardı.
25 Mayıs 2005 hâlâ Milan’ın modern tarihinin en kötü günüdür. Rossoneri’nin Şampiyonlar Ligi finalinin ilk yarısındaki 3-0’lık üstünlüğü, Rafa Benitez’in taktiksel zekâsı ve Jerzy Dudek’in titrek bacaklarının Liverpool’un geri dönüşünü sağlamasıyla buharlaştı ve bu, artık – Milano’da daha az sevgiyle anılsa da – İstanbul Mucizesi olarak biliniyor. Penaltı atışlarında penaltısı kurtarılan Pirlo, sonrasında teselli edilemez hâle geldi ve kısa bir süre futbolu tamamen bırakmayı düşündü. Daha yeni 26 yaşına girmişti.
“Bugün bile ne olduğunu anlayamıyoruz,” diye açıklıyor Pirlo. “Sadece Avrupa düzeyinde değil, genel olarak herhangi bir finalin en iyi ilk yarılarından birini oynadık. Hatta ikinci yarının başında skoru 4-0 yapma şansımız bile oldu. Sonra yedi dakikada üç gol attılar ve bir andan diğerine tepki veremezsiniz.”
Kaderin devreye girdiğine inanıyor. “Maçı kazanmak için daha fazla şansımız vardı, ancak bir maç belirli bir şekilde gitmesi gerektiğinde onu farklı bir yöne götürmek için yapabileceğiniz hiçbir şey yoktur,” diyor ve bazı Liverpool oyuncularının öne sürdüğü gibi Milan’ın hiçbir noktada rakiplerini hafife almadığını ekliyor.
“Hayır, aynı yaklaşımı sergiledik,” diye devam ediyor Pirlo. “Maçın bitmediğini biliyorduk – bu, bir İngiliz takımıyla oynadığınızda, stadyumda çok sayıda taraftar ve Liverpool’un her zaman sahip olduğu ruhla her zaman böyle olur. İyi oynadık, ancak hiç kimsenin hayal edemeyeceği bir şekilde sonuçlandı. O maçı hiç izlemedim.”
Kader – yine o kelime – iki takımı 2007 Şampiyonlar Ligi finalinde bir araya getirdiğinde, final Pirlo’nun aklında tek bir şey vardı: “İstanbul’da kaybettikten sonra intikam almak, kim olduğumuzu kanıtlamak.” Milan ve Pirlo tam da bunu yaptı, devre arasında kullandığı serbest vuruş Filippo İnzaghi’ye çarpıp 2-1’lik galibiyetin açılış golünü getirdi. Bu, iki yıl önce çekilen acıyı hafifletti mi?
“Hayır, hayır,” diye hemen yanıtlıyor Pirlo. “Kaybettiğimiz finalin hatırası kaldı, çünkü çok kötü bir şekilde kaybettik. Onlara karşı o kupayı kazanma şansımız olduğu için intikam almanın bir yoluydu, ancak İstanbul’daki ilk finali kaybetmenin hissi sonsuza dek kalacak.”
Gerilemelerin üstesinden gelmek, Pirlo’nun genç yaşta öğrendiği bir şeydi.
1990’ların başında Brescia genç takımlarında oynadığı biçimlendirici yıllarında, aşırı doğal yeteneği kendi takımı arasında bile sorunlara yol açtı. Ailenin Elg Steel (çelik firmasıdır) işinin kurucusu olan babası Luigi, diğer ebeveynlerin oğlu hakkında olumsuz yorumlarını duymamak için sık sık koltuğunu değiştirmek zorundaydı. Pirlo’nun kendisi de kıskançlığı hissedebiliyordu; bir maçta takım arkadaşları ona topu paslaşmayı defalarca reddetti.
“Belki de o yaşta ebeveynler ve oyuncular arasında kıskançlık olurdu, çünkü insanlar sizin hakkınızda çok konuşuyor ve diğerleri için zor,” felsefesini şekillendiren deneyimleri hatırlıyor, özellikle şimdi bir koç olarak. “Her yarışmada ve her antrenman seansında elimden gelenin en iyisini yapmamı sağladı. Hangi seviyeye ulaşırsanız ulaşın, her zaman gelişmeye yer olduğunu öğrendim. Her gün yerinizi kazanmalısınız.”
“Hayatta her şey kolay gelmez, istediğiniz gibi gitmez. Gençken küçük sorunlar yaşadım çünkü herkes sizin en iyi olduğunuzu düşündüğünde insanlar sizi zor durumda bırakıyor.”
Teknik yeteneği öylesine büyüktü ki, 15 yaşındaki Pirlo, Mircea Lucescu’nun yönettiği Brescia’nın ilk takımıyla antrenmanlara başladı. Çocuk yine düşmanlıkla karşılaştı. Antrenmanlarda bu asi hücum orta saha oyuncusunun gösterişli hareketlerinden hoşlanmayan yaşlı oyuncular tarafından düzenli olarak tekmelendi.
“30-32 yaşında oyuncular vardı ve bir ayağı zaten ilk takımda olan 15 yaşındaki bu çocuğu görüyorlardı. Koç her zaman onu öne çıkarır ve onlara zarar vermemelerini söylerdi: Biraz gösteriş yapardım ve sinirlenebilirlerdi,” diye düşünüyor Pirlo. “Aslında bu benim için harika bir erken testti – bir basamak taşıydı – çünkü çok daha yaşlı oyuncularla oynayabildim ve futbolun sadece eğlenceli olmadığını, aynı zamanda başka insanlarla oynamayı öğrenmeniz gereken bir dünya olduğunu görmemi sağladı.”
Brescia, 1994-1995 sezonunda sonuncu olarak 12 puanla küme düştü ve ardı ardına 15 maçlık bir yenilgi serisiyle sezonu tamamladı. Bu yenilgilerin 13.’sünde Reggiana’ya 2-0 yenildiler. Lucescu, 16. yaş gününden iki gün sonra, koruması altında olan oyuncuya A seviyesinde bir ilk maç hediye etti. Ancak Pirlo, Brescia’nın Serie B şampiyonluğu kazandığı 1996-97 sezonuna kadar düzenli olarak forma giymedi. Bir yıl sonra, etkileyici bir ilk lig sezonu geçiren 19 yaşındaki oyuncu, çocukluk kulübü Inter’e imza atarak uzun zamandır hayalini kurduğu bir rüyayı gerçekleştirdi.
Nerazzuri, Pirlo’nun San Siro’daki ilk sezonunda Lucescu ve sonunda geri dönen Roy Hodgson da dahil olmak üzere dört farklı menajer değiştirdi ve yeni genç oyun kurucularının oyun süresi için mücadele ettiği hayal kırıklığı oluşturan bir sezonun son altı karşılaşmasında görev aldı. Pirlo ve Hodgson, Euro 2012’de bir kez daha karşı karşıya geldi; İtalyan teknik direktörün Panenka’ya attığı küstah penaltı, eski teknik direktörünün çalıştırdığı İngiltere’yi son sekize taşırken elendi.
Hodgson’ın halefi, Pirlo’nun daha sonra yeniden bağ kuracağı bir diğer teknik direktör olan Marcello Lippi’ydi. Genç orta saha oyuncusu, daha fazla ilk takım deneyimi kazanmak için 1999-2000 sezonunda Reggina’ya kiralık olarak katılması yönündeki içten tavsiyesine kulak verdi ve mücadele eden bir takımda altı gol ve bir asist kaydettikten sonra Inter’e enerjik bir şekilde geri döndü, ancak Lippi yeni Serie A sezonunun başlamasından sadece bir maç sonra kovuldu. Pirlo, Marco Tardelli yönetiminde ilk 11’de yer alamadı ve Ocak 2001’de Brescia’ya geri kiralandı.
Ancak eski kulübüne geri dönmesi, geriye doğru atılmış bir adım olmaktan çok uzaktı. Teknik direktör Carlo Mazzone’nin elinde zaten 10 numara vardı, ancak Pirlo ve yaşlanan Roberto Baggio’yu aynı 11’e yerleştirmenin mükemmel yolunu bulduğuna inanıyordu.
“Mazzone, aklındaki bu yeni pozisyonu görüşmek için beni aradı, savunmanın önünde hareket etmek, Roberto Baggio’nun önümde oynaması,” diye hatırlıyor Pirlo. “Her şey oradan başladı. Bana o pozisyon için ideal oyuncu olduğumu söyledi, çünkü o zaman her zaman oyunun merkezinde olacaktım ve çok fazla topla oynama şansım olacaktı. En başından beri bu fikri çok sevdim.”
Pirlo, “İlahi At Kuyruğu”nun ateş etmesi için mermileri yükleyerek, derin yatan bir regista olarak oyunu yönlendirmek için akıcı tekniğini ve pas için olgun bakış açısını kullanırdı.
“Hücum eden bir orta saha oyuncusu olsam bile, topu almak ve oyunu başlatmak için daha derine inme eğilimindeydim,” diye açıklıyor. “Oyunun kontrolünün bende olmasını ve topa sahip olmayı severdim. Orta sahada olduğunuzda, çok daha fazla seçeneğiniz olur.”
Pirlo ve Brescia için dönüm noktasıydı. Ocak ayında küme düşme mücadelesi veren takım, son 11 maçında yenilgisiz kalarak ve Serie A’da sekizinci sırada yer alma yolunda Juventus, Inter ve Milan’dan puan alarak 1994-1995 kabusunu yaşattı. Pirlo’nun Nisan 2001’de Baggio’nun geç eşitlik golünde Yaşlı Kadın’ın orta sahasını ve defansını aşarak yaptığı muhteşem vuruş, gelecek şeylerin bir işaretiydi. Burada bir şef, yakın zamanda edindiği “Mozart” lakabına tam olarak uyan bir senfoni vardı. Pirlo, regista rolünü kendisinden önce veya sonra herhangi bir oyuncudan daha iyi tanımladı. Böylelikle pozisyonunu bulmuştu.
Sonra kulübünü buldu. Çok uzağa taşınmasına gerek kalmadı. Inter’de geçirdiği üç yılda sadece 22 lig maçına çıkan 22 yaşındaki Pirlo, Milan’a katılmak için şehir ve stadyum sınırını aşmadan önce iki kere düşünmedi.
“Inter’de çok fazla oynamadım,” dedi. “Yeni bir meydan okuma arıyordum ve belki de beni önemli bir genç oyuncu olarak görmemelerinin yanlış olduğunu kanıtlamak istiyordum. Bu yüzden Milan’a katılma şansı yakaladığım anda bunu kavradım.
“En başından itibaren rahat hissettim çünkü İtalya U-21’deki birçok oyuncuyu tanıyordum. Doğru zamanda doğru bir hamleydi. O yıllarda geçirdiğimiz başarılı dönem o zaman başladı.”
Carlo Ancelotti Kasım 2001’de geldiğinde işler gerçekten de yoluna girmeye başladı. Koç ve yaratıcı arasında sarsılmaz bir bağ oluştu. Ancelotti bana bir keresinde, “Pirlo,” “daha az yetenekli oyuncuların bir ömür bekleyerek görebileceği bir pası saniyenin çok küçük bir kısmında fark eder,” demişti.
